Bu çalışma, bir fen lisesi öğrencisinin bir matematiksel modelleme etkinliği üzerinde çalışırken sergilediği üstbilişsel eylemleri incelemeyi amaçlamaktadır. Nitel durum çalışması desenine dayalı olarak yürütülen araştırmada, ölçüt örnekleme yöntemiyle seçilen, ön testler sonucunda yüksek başarı düzeyinde yer alan bir öğrencinin eylemleri, “Yeşil Dünya Bahçeleri” adlı modelleme problemi üzerinden derinlemesine incelenmiştir. Veri toplama sürecinde öğrencinin çözüm süreci sesli ve görüntülü olarak kaydedilmiş; araştırmacılardan biri tarafından yöneltilen sorularla öğrencinin düşünme süreci ortaya çıkarılmıştır. Veriler birebir yazıya aktarılmış ve bu transkriptler, hem üstbilişsel eylemlere hem de modelleme sürecinin basamaklarına göre kodlanmış ve öğrencinin çözümü, modelleme yeterlikleri değerlendirme rubriği ile değerlendirilmiştir. Kodlama yapılırken modelleme süreci Borromeo Ferri'nin modelleme basamaklarına, üstbilişsel eylemler ise planlama, izleme ve değerlendirme olmak üzere üç temel üstbilişsel eylem doğrultusunda kodlanmıştır. Bulgular, öğrencinin problemi anlama, bağlamsal yorumlama ve üstbilişsel farkındalık alanlarında yüksek düzeyde performans sergilediğini göstermiştir. Ancak matematiksel model kurma ve varsayımları doğrulama alanlarında gelişim ihtiyacı olduğu tespit edilmiştir. Matematiksel modelleme temelli etkinliklerin hem bilişsel hem de üstbilişsel eylemlerin ortaya çıkmasında etkili olduğu görülmüştür. Bu çalışma, üstbilişsel becerilerin matematiksel modelleme sürecindeki işlevine dair ayrıntılı bir bakış sunmakta ve öğretim uygulamaları için önemli ipuçları ve öneriler sunmaktadır.

Durum çalışması, fen lisesi öğrencisi, matematiksel modelleme, üstbilişsel eylemler Türkçe sürüm

This study aims to examine the metacognitive actions exhibited by a science high school student while working on a mathematical modeling task. The research was conducted using a qualitative case study design. The actions of a student—selected through criterion sampling and identified as high-achieving based on pre-tests—were investigated in depth through the modeling problem titled “Green World Gardens.” During the data collection process, the student’s problem-solving process was audio and video recorded, and the student's thinking process was revealed through questions posed by one of the researchers. The data were transcribed verbatim and coded both according to metacognitive actions and the phases of the modeling process. The student’s solution was evaluated using a modeling competency assessment rubric. While coding, the modeling process was categorized based on Borromeo Ferri’s modeling phases, and the metacognitive actions were coded under three main components: planning, monitoring, and evaluation. The findings indicate that the student demonstrated a high level of performance in understanding the problem, contextual interpretation, and metacognitive awareness. However, a need for improvement was identified in constructing mathematical models and validating assumptions. It was observed that modeling-based activities are effective in eliciting both cognitive and metacognitive actions. This study provides a detailed perspective on the role of metacognitive skills in the mathematical modeling process and offers important insights and suggestions for instructional practices.

Case study, mathematical modeling, metacognitive actions, science high school student